Nieuws

Publicatie onderzoekresultaten naar de jaarrekening van het land Aruba over het dienstjaar 2013

Oranjestad – 15 september 2014

 

De Algemene Rekenkamer heeft haar rapport van het onderzoek naar de jaarrekening 2013 gepubliceerd. In dit rapport merkt de Algemene Rekenkamer op dat er sinds het ontstaan van het land Aruba, in 1986, niet kan worden gesproken van deugdelijk financieel beheer als basis voor een optimale beheersing van de overheidsfinanciën. Goed financieel beheer is een absolute voorwaarde voor het optimaal kunnen uitoefenen van de taken van de regering en het vervullen van de toezichthoudende rol van de Staten.

Weinig concrete vooruitgang in de verbetering van het financieel beheer

Het is volgens de Algemene Rekenkamer te betreuren dat het project Verbetering financieel beheer, opgezet om de ernstige tekortkomingen in het financieel beheer op te heffen, weinig teweeg heeft gebracht. De resultaten van dit in 2010 opgestarte project zijn beperkt gebleven tot het wegwerken van achterstanden in de oplevering en behandeling van de jaarrekeningen van het Land tot en met 2011. Een planmatige aanpak om de tekortkomingen in het financieel beheer op te heffen, is echter niet van de grond gekomen.

Gevolgen van gebrekkig financieel beheer

De Algemene Rekenkamer heeft zich wegens de nog bestaande structurele tekortkomingen in het financieel beheer en ongewijzigde kwaliteit van de jaarrekening wederom moeten beperken in haar onderzoekswerkzaamheden. De tekortkomingen hebben namelijk als gevolg dat diepgaand onderzoek niet mogelijk is. Het onderzoek van de Algemene Rekenkamer heeft uitgewezen dat zich ook in 2013 begrotingsoverschrijdingen voordoen, die niet vooraf aan de Staten zijn voorgelegd. De Staten heeft, voorafgaand op de begrotingsoverschrijdingen haar wensen en bezwaren hierover niet bekend kunnen maken aan de verantwoordelijke ministers. Daarnaast heeft zij niet kunnen beoordelen of deze van spoedige aard waren en dus niet tot het volgende jaar uitgesteld konden worden. Het budgetrecht van de Staten wordt op deze manier uitgehold. De Algemene Rekenkamer constateert dat er sprake is van begrotingsoverschrijdingen ook nadat er aan het eind van het jaar een begrotingswijziging door de Staten is goedgekeurd. Deze overschrijdingen zijn in beginsel onrechtmatig. Naast het feit dat de werkelijke kosten de begroting overtreffen, worden de begrote middelen niet gerealiseerd. Stijgende kosten in samenhang met dalende inkomsten leiden tot vergroting van het exploitatietekort. Het is van belang dat dit in de jaarrekening wordt toegelicht.

De Algemene Rekenkamer constateert dat de regering niet voldoet aan het zelf opgelegde financieel kader, voor zowel het exploitatie- als het financieringstekort. Het exploitatietekort is het tekort tussen de middelen en de kosten. Het financieringstekort is het bedrag dat de regering dient te lenen om het exploitatietekort te financieren. Bij het opstellen en wijzigen van de begroting, wordt constant afgeweken van deze zelfopgelegde kaders. Worden hierbij de werkelijke cijfers ook meegenomen, dan is de afwijking ten opzichte van het financieel kader nog groter.

De Algemene Rekenkamer constateert dat de jaarrekening 2013 rekenkundig juist is. De jaarrekening sluit nagenoeg in zijn geheel aan op de financiële administratie van het Land. De jaarrekening voldoet echter, drie jaar na dato, nog niet aan in 2010 opgestelde minimale kwaliteitseisen die als tijdelijke grondslagen moeten dienen, totdat er adequate financiële verslaggevingsvoorschriften zijn vastgesteld. De minimale kwaliteitseisen zouden het mogelijk moeten maken, dat de jaarrekening van het Land op termijn onderworpen kan worden aan een accountantscontrole.

Het onderzoek heeft uitgewezen dat de jaarrekening 2013 kwalitatief gezien, ten opzichte van die van 2012 onveranderd is gebleven. Net zoals in het voorgaand jaar voorziet de jaarrekening in onvoldoende mate in de informatiebehoefte van de lezer, met name die van de Staten. Het ontbreekt de jaarrekening aan onder meer beleidsinformatie aan de hand waarvan de door de regering gepresenteerde beleidsdoelstellingen en de daaraan gerelateerde uitgaven, getoetst kunnen worden.

Daadkrachtige aanpak noodzakelijk

Gezien de gevolgen van een ontoereikend financieel beheer voor de financiële situatie van het Land, is de Algemene Rekenkamer van mening dat de regering, onder toeziend oog van de minister van Financiën, daadkracht dient te tonen. De daadwerkelijke verbetering van het financieel beheer dient overheidsbreed gedragen te worden. De rol van de Staten in de verbetering van het financieel beheer is erg belangrijk. De Staten dient alle mogelijkheden die zij tot haar beschikking heeft, te benutten om het toezicht en de controle op de middelen van het Land volledig uit te kunnen uitoefenen. Het toepassen van sancties bij de uitvoering van haar taak dient niet uit de weg te worden gegaan.

De Algemene Rekenkamer beveelt de regering aan om zonder uitstel en als eerste prioriteit zorg te dragen voor het op orde brengen van het financieel beheer. Daarnaast dient de regering ervoor te zorgen dat uitgaven binnen de geautoriseerde begrotingen en de financiële kaders blijven. De minister van Financiën dient hierop toe te zien door de controle op het budget te verscherpen. Bij het zichtbaar worden van dreigende overschrijdingen dienen maatregelen genomen te worden. Hierbij dienen de voorgeschreven procedures conform de Comptabiliteitsverordening 1989 nageleefd te worden. Tevens is het van essentieel belang, dat concrete en meetbare beleidsdoelstellingen met budgettaire gevolgen in de begroting worden meegenomen. In de jaarrekening dient verantwoording hierover te worden afgelegd. De behoefte aan beleids- en verantwoordingsinformatie dient vooraf met de Staten afgestemd te worden. De beschikbaarheid over tijdige en betrouwbare beleids- en verantwoordingsinformatie biedt de Staten de gelegenheid om zich een oordeel te vormen over de beleidsuitvoering door de regering.

Reactie minister van Financiën en nawoord

De minister van Financiën heeft gereageerd op het rapport van de Algemene Rekenkamer, waarbij hij ingaat op de belangrijkste conclusies die de Algemene Rekenkamer in haar rapport presenteert. De minister deelt de mening van de Algemene Rekenkamer, dat ondanks eerder geleverde inspanningen er nog steeds sprake is van ernstige tekortkomingen in het financieel beheer van het Land. De minister zegt toe deze tekortkomingen daadkrachtig te zullen aanpakken. Hij zal beginnen met het verbeteren van het functioneren van de diensten binnen zijn eigen ministerie, die de kern vormen van het financieel beheer. Daarnaast geeft de minister aan dat de regering er alles aan zal doen om aan het nieuw afgesproken financieel kader te voldoen. Zo ook zal de modernisering van de Comptabiliteitsverordening van 1989 gerealiseerd moeten worden.

De Algemene Rekenkamer gaat in haar nawoord in op de reactie van de minister en geeft aan dat de door de minister aangekondigde maatregelen de juiste ingrediënten bevatten om als basis te dienen voor een overkoepelend meerjarenplan. Dit meerjarenplan dient echter een overheidsbrede aanpak te bevatten. Daarnaast geeft de Algemene Rekenkamer aan dat de bewustwording van de regering, om een beheerst uitgavenpatroon te bewerkstelligen van uiterst belang is. Het wederom niet voldoen aan het gepresenteerde financieel kader is volgens de Algemene Rekenkamer in de huidige situatie, niet langer een optie.

De digitale versie van de rapporten van de Algemene Rekenkamer zijn beschikbaar via www.rekenkamer.aw en zijn op te vragen via telefoon 582-5448, of per e-mail via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. .

 

Rapport inzake het onderzoek naar de jaarrekening van het land Aruba over het dienstjaar 2013